Các chuyên gia phương Tây đã chỉ ra kế hoạch B của Nga ẩn sau cách mà nước này lựa chọn mục tiêu tấn công trong chiến dịch không kích của mình ở Syria hiện nay.

Kế hoạch B

Trang tin tức Mỹ Business Insider cho rằng, Nga đã dùng các cuộc không kích của mình để tạo một vùng đệm giữa khu vực do quân nổi dậy kiểm soát ở miền nam tỉnh Idlib phía nam và vùng đất của bộ tộc Alawi (bộ tộc của Tổng thống Assad) ở Latakia.

Các cuộc không kích cũng nhằm vào vùng lãnh thổ do quân nổi dậy kiểm soát ở phía bắc Homs, giáp ranh với vùng đất của người Alawi.

Theo Business Insider, việc lựa chọn các mục tiêu tấn công như vậy là phục vụ cho Kế hoạch B, đề phòng trường hợp chế độ Bashar al-Assad không đủ khả năng khôi phục nhà nước Syria và buộc phải rút về lãnh thổ dọc Địa Trung Hải.

"Dựa vào đa số các cuộc không kích của Nga và quân đội Syria SAA, chính quyền trung ương Syria và Moscow đang nỗ lực bảo vệ vùng đất của Assad, tức Alawi", ông Boris Zilberman, chuyên gia về Nga tại Quỹ Bảo vệ Các nền Dân chủ (FDD) đánh giá.

"Chính quyền đang chiếm lấy các vùng đất mà họ nghĩ có thể giữ được với sự trợ giúp của không quân Nga. Vì vậy, đầu tiên và quan trọng nhất, họ (Syria) đang tiến hành bảo vệ chế độ".

Học giả thỉnh giảng Joseph Bahout tại Chương trình Trung Đông của Quỹ hòa bình Quốc tế Carnegie cũng đồng quan điểm trên: "Lựa chọn thứ hai (của Nga) là rút về những khu vực có thể phòng thủ được ở Syria sau khi đảm bảo an toàn cho vùng đất của người Alawi".

Về phần mình, Nga vẫn bác bỏ cáo buộc từ phương Tây rằng nước này tiến hành không kích ở Syria để bảo vệ Tổng thống Assad, đồng thời khẳng định, mục tiêu duy nhất của Nga là tiêu diệt khủng bố.

Chuyên gia về Trung Đông Joseph Bahout: "Kế hoạch này có lẽ đang được cân nhắc, khi mà đa số các cuộc không kích của Nga tập trung quanh các khu vực đó".
 
Quân đội của Tổng thống Assad, với sự yểm trợ của Nga, hiện vẫn đang chiến đấu giành quyền kiểm soát hai thành phố quan trọng nhất về cả chiến lược lẫn ý nghĩa biểu tượng, đó là thủ đô Damascus và Aleppo.

Tuy nhiên, ngay cả nếu chính quyền Assad đánh bật được quân nổi dậy ra khỏi Aleppo và Damascus, thì việc giữ được các thành phố này vẫn cần tốn nhiều tiền của và sức người.

Theo Business Insider, trước khi Nga hỗ trợ SAA trong cuộc chiến giành lại một số khu vực ở Syria, thì các binh sĩ Syria đều đã quá căng thẳng và mệt mỏi.

Vì thế, để có thể giữ được 2 thành phố quan trọng nói trên, hoặc SAA cần phải cải tổ hoàn toàn, hoặc sẽ cần sự hỗ trợ từ bộ binh Nga để củng cố an ninh chống lại các cuộc phản công có thể nổ ra, nếu Assad còn nắm quyền.

Cựu đại sứ EU Marc Pierini, học giả thỉnh giảng tại Trung tâm Carnegie châu Âu, từng nhận định trên báo Thổ Nhĩ Kỳ Hurriyet rằng, việc củng cố một chế độ được Nga bảo hộ ở tây Syria sẽ khiến khái niệm một trật tự thế giới mới của Moscow trở thành hiện thực.
1-1451970813415-25-0-400-736-crop-1451970830078
Ảnh minh họa.
Lý tưởng cho Assad, nhưng không thể thoát khỏi tay khủng bố?

Giáo sư tại Đại học New York (Mỹ) Mark Galeotti, chuyên gia về Nga đánh giá, dù rằng vùng đất của người Alawi không phải là lựa chọn đầu tiên của Nga, song nó vẫn có thể chấp nhận được.

"Moscow có thể không hài lòng với quốc gia Alawite nhỏ bé, song rõ ràng là nước này đã suy nghĩ tới các phương án dự phòng nếu không thể đạt được mục tiêu lý tưởng của mình là một chiến thắng hoàn toàn cho Damascus".

"Một quốc gia của người Alawi đồng nhất hơn về mặt chính trị, kinh tế và có thể phòng thủ được sẽ bảo đảm rằng họ vẫn là một đồng minh - khách hàng trong khu vực và cũng sẽ là một thực thể dễ dàng điều hành hơn nhiều khi cần sự ủng hộ".
 
Điều này, theo quan điểm của Business Insider, sẽ là lý tưởng đối với Assad, bởi một quốc gia nhỏ ở phía tây cho phép chính quyền của ông tiếp cận với đối tác chiến lược là Hezbollah cũng như tiếp cận với nguồn năng lượng ngoài khơi ở phía đông Địa Trung Hải.

Đương nhiên, giải pháp này sẽ là điều khiến người Sunni - những người đã chiến đấu trong suốt gần 5 năm qua để lật đổ Assad - không thể chấp nhận được chấp nhận.

Thêm vào đó, ông Ziberman lo ngại rằng, một thành trì của ông Assad dọc bờ biển có thể sẽ "tiếp tục trở thành công cụ cho các chiến binh thánh chiến".

Dù thế, trang tin Mỹ chỉ ra, việc phân vùng Syria theo cách mà ở đó, Assad có thể bảo vệ mình và gia đình, cũng như bảo đảm rằng Nga có thể tiếp tục có ảnh hưởng trong khu vực - có thể sẽ là một phần của giải pháp lâu dài nhằm chấm dứt xung đột tại đây.

Thực tế những gì đang diễn ra cho thấy, Hải quân Nga đã gần như không sử dụng tên lửa P-800 Oniks/Yakhont nữa mà chuyển hẳn sang dùng dòng P-900 Kalibr tiên tiến hơn.

Vì sao tên lửa Oniks/Yakhont bị Hải quân Nga "ruồng bỏ"?

P-800 Oniks/Yakhont chính là bước chuyển tiếp giữa những tên lửa hành trình đối hạm siêu âm thế hệ cũ có kích thước đồ sộ, diện tích phản xạ radar và mức độ bộc lộ hồng ngoại lớn cũng như khả năng thao diễn kém (kiểu P-270 Moskit) sang thiết kế mới ưu việt hơn.

Yakhont đã hy sinh một chút tốc độ để đổi lấy khả năng bay thấp (giai đoạn công kích chỉ bay cách mặt biển 10 m so với 20 - 30 m của Moskit), khả năng thao diễn linh hoạt và mức độ tàng hình đều tốt hơn.

Nhưng loại tên lửa này vẫn tồn tại nhược điểm như sử dụng động cơ phản lực dòng thẳng, buộc phải bay siêu âm toàn hành trình. Do vậy, để đạt tầm bắn tối đa 300 km tên lửa sẽ phải lên tới độ cao 14.000 m rồi mới hạ thấp xuống.

Nguyên nhân chính là do sức cản của không khí: Ở độ cao thấp, do mật độ không khí dày đặc gây sức cản lớn sẽ làm cho tên lửa tiêu hao nhiên liệu rất nhanh.

Đây có thể coi là nhược điểm là chí tử của Yakhont, vì các chiến hạm hiện đại trang bị hệ thống phòng không tầm xa sẽ dễ dàng phát hiện và bắn hạ trước khi nó kịp bước vào hành trình bay thấp.

Còn nếu không muốn lâm vào tình cảnh trên và sử dụng quỹ đạo bay thấp - thấp ngay từ đầu, tầm bắn của Yakhont sẽ chỉ còn 120 km, thậm chí trong điều kiện tác chiến thực tế cự ly này sẽ còn ngắn hơn rất nhiều.
vn-co-nen-chop-thoi-co-khi-nga-ban-cong-nghe-ten-lua-yakhont (1)
Tên lửa hành trình đối hạm Yakhont
Điểm yếu trên của Yakhont phải đến thế hệ tiếp theo là P-900 Kalibr/Klub mới được khắc phục hoàn toàn.

Nhờ động cơ phản lực mới với 2 chế độ hoạt động mà tên lửa có thể bay bám biển ở tốc độ cận âm ngay từ giai đoạn đầu, khiến việc tàu chiến đối phương phát hiện từ xa để đánh chặn là gần như không thể.

Đến giai đoạn tiếp cận mục tiêu, động cơ tên lửa sẽ chuyển sang chế độ bật tăng lực, đẩy vận tốc lên tới Mach 2,9. Sự thay đổi đột ngột này sẽ khiến hệ thống phòng không hạm tàu không kịp thay đổi trạng thái để phản ứng.

Bên cạnh đó, do phần lớn thời gian bay cận âm dẫn đến tiết kiệm được lượng nhiên liệu mang theo. Cho nên tên lửa Kalibr có kích thước nhỏ gọn, diện tích phản xạ radar và mức độ bộc lộ hồng ngoại cũng ít hơn Yakhont vì hạn chế được ma sát với không khí.

Do vậy, dòng tên lửa Kalibr/Klub đã được lựa chọn làm vũ khí chống hạm chủ lực của hầu hết các chiến hạm cũng như hệ thống phòng thủ bờ biển của Hải quân Nga ở thì tương lai, trong khi Oniks/Yakhont hoàn toàn vắng bóng.
vn-co-nen-chop-thoi-co-khi-nga-ban-cong-nghe-ten-lua-yakhont
Gia đình tên lửa Kalibr đã được lựa chọn là tương lai của Hải quân Nga
Thời cơ để mua công nghệ tên lửa Yakhont đã đến?

Mặc dù còn tồn tại vài nhược điểm nhưng có thể khẳng định rằng Yakhont vẫn là một dòng tên lửa chống hạm hiện đại, có hiệu suất chiến đấu cao. Đặc biệt là khi so sánh với một số chủng loại như Harpoon, Exocet, Otomat, C-802/803... thì nó vẫn vượt trội.

Việc không được Hải quân Nga lựa chọn đã mở ra cơ hội cực lớn để các quốc gia khác có thể sở hữu công nghệ sản xuất dòng tên lửa siêu âm này, do những công nghệ áp dụng trên Yakhont không phải thuộc hàng tiên tiến nhất, buộc phải giữ bí mật bằng mọi giá.

Với tình trạng khó khăn hiện tại của nền kinh tế, Nga rất cần nguồn lực bên ngoài để bổ sung cho các viện nghiên cứu cũng như nhà máy quốc phòng. Bán công nghệ và máy móc sản xuất Yakhont cho những nước có nhu cầu sẽ thu hồi được khá nhiều vốn để tái đầu tư.

Mặc dù Việt Nam đã được Nga chuyển giao công nghệ tên lửa Uran-E để chế tạo phiên bản nội địa KCT 15, nhưng tương lai, khi hải quân có trong trang bị những chiến hạm với lượng giãn nước lớn thì sẽ phải có tên lửa mạnh hơn cho tương xứng.

Việt Nam hoàn toàn có thể mua tên lửa Klub của Nga, nhưng nếu vậy chúng ta sẽ phải phụ thuộc vào nguồn cung cấp từ bên ngoài. Hơn thế nữa, trình độ khoa học kỹ thuật cũng như năng lực sản xuất của ngành công nghiệp quốc phòng trong nước cũng khó phát triển.

Ngoài ra, nếu làm chủ được công nghệ lõi của Yakhont, việc Việt Nam can thiệp sâu vào động cơ và thuật toán điều chỉnh quỹ đạo bay của tên lửa để vươn tới tầm bắn trên 500 km của bản nội địa Oniks là hoàn toàn khả thi.

Do vậy nếu trong tương lai, khi Nga tỏ ý sẵn sàng chuyển giao công nghệ tên lửa Yakhont cho một quốc gia khác ngoài Ấn Độ (điều sớm muộn cũng xảy ra) thì đó sẽ là một cơ hội cực tốt mà Việt Nam cần nhanh tay nắm bắt.

Popular Posts

Powered by Blogger.